Fundamentalistische secularisten (2)

Minister van Ardenne pleit in haar omstreden artikel voor een nieuwe rol van godsdienst in ontwikkelingsvraagstukken en in het omgaan van migranten. Ze wijst op een veelbelovend initiatief van religieuze leiders in Soedan in de strijd tegen AIDS. We worden van haar niet gewaar wat dat initiatief concreet inhield, maar - in elk geval gezien het standpunt van het Vaticaan - valt te vrezen dat het uitdelen van condooms er geen deel van uitmaakte.

In het stuk fulmineert ze vooral tegen 'fundamentalistische secularisten', die godsdienst uit de openbare ruimte zouden willen bannen. In een eerder standpunt maakte ze duidelijk wie bijvoorbeeld van deze beweging van 'beeldenstormers' deel uitmaken: Ayaan Hirsi Ali natuurlijk, Leon de Winter, Herman Philipse en Afshin Ellian. Het is een merkwaardige veronderstelling dat het vooral zou gaan om de openbare ruimte. Het gaat de seculiere meerderheid in Nederland om het handhaven van het recht op godsdienstkritiek en om het tegengaan van maatschappelijk negatieve consequenties van godsdienst, zoals geweld tegen andersdenkenden, eerwraak en vrouwenmishandeling.
Het is juist de aardigheid van seculariteit dat gelovigen volledige godsdienstvrijheid wordt geboden, als onderdeel van de vrijheid van meningsuiting. Dat was wel anders toen de godsdienstigen het nog voor het zeggen hadden: abortus was ook aan de ongelovigen niet toegestaan, sexualiteit werd gefrustreerd, homohaat gepredikt en het gemeentelijk zwembad op zondag gesloten. Toen gelovigen het nog in de nu geseculariseerde wereld voor het zeggen hadden, zagen ze er niet tegen op andersdenkenden hun wereldbeeld op te leggen en rechten te ontzeggen. We zien dat ook nu nog in bijvoorbeeld het zeer katholieke Ierland of Polen.

Het zou de minister sieren als ze openlijk zou uitdragen dat het een waardevol recht is in de seculiere democratie aspecten of uitwassen van godsdienst te bekritiseren, in plaats van degenen die van dat recht gebruik maken van 'fundamentalisme' te beschuldigen.